Door Inge de Wit  

Deze titel bevat de missie van Streekziekenhuis Koningin Beatrix in Winterswijk. Dit ziekenhuis laat zien dat een klein regioziekenhuis prima is opgewassen tegen de grote uitdagingen van deze tijd. Hoe? Door innig samen te werken en de zorg persoonlijk en toegankelijk te houden. “Nergens is de menselijke maat zo voelbaar als hier in de Achterhoek”, aldus bestuurder Inge de Wit. Op verzoek van de redactie beantwoordt zij een aantal vragen over de huidige situatie en het toekomstperspectief van het ziekenhuis.

Inge de Wit is sinds 1 september 2021 bestuurder van het Streekziekenhuis Koningin Beatrix. “Een uniek ziekenhuis in een unieke regio”, zo weet ze inmiddels uit ervaring. “Nergens is de saamhorigheid zo groot als hier in de Oost-Achterhoek. Mensen in deze plattelandsregio kennen elkaar en staan als buren, naobers zoals ze dat hier noemen, voor elkaar klaar. En dat zie je terug in ons ziekenhuis. Collega’s geven het beste van zichzelf en helpen elkaar om ervoor te zorgen dat hun patiënten zich welkom en thuis voelen.”

Inge heeft het zelf ervaren toen ze anderhalf jaar geleden bestuurder werd, vertelt ze. “Je werkt in een klein gebouw waar je wordt gezien en gehoord en heel snel en makkelijk afspraken maakt met elkaar. Datzelfde naoberschap zie ik terug bij onze zorgpartners en bij de vier gemeenten in deze regio met wie we samenwerken. Ook zij staan heel dicht bij ons. Samen gaan we de uitdagingen aan waar wij voor staan.”

Hoe ziet die collectieve uitdaging eruit voor de Oost-Achterhoek?

“De bevolking in deze regio vergrijst bovengemiddeld snel. Doordat het aantal ouderen sterk toeneemt, stijgt ook het aantal patiënten met meerdere chronische aandoeningen. Steeds meer mensen hebben dus steeds meer zorg nodig. Tegelijkertijd hebben wij als ziekenhuis te maken met personele krapte; richting de toekomst zijn er steeds minder professionals die medische zorg kunnen verlenen. De uitdaging is dus om inwoners van deze regio zo lang mogelijk gezond en zelfredzaam te houden zodat zij minder vaak een beroep hoeven doen op zorg. Preventie dus. Minstens zo belangrijk is het dat we de mensen die wél zorg nodig hebben goed en efficiënt helpen. In dit kader maken we met onze netwerkpartners afspraken over hoe we die groei kunnen opvangen. Niet meer ieder voor zich, maar integraal zodat de patiënt bij het juiste loket de juiste zorg krijgt. Zowel in de acute zorg als in onze basiszorg bundelen we op alle mogelijke terreinen de krachten. De Achterhoek is verenigd in Achterhoek gezond en de Achterhoekboard, waar dit alles samenkomt. ”

Laten we beginnen met de acute zorg. Hoe ziet die gezamenlijke stip op de horizon eruit?

“Met alle acute zorgpartners in deze regio zijn we in gesprek over de vorming van een spoedplein. Eén fysiek en digitaal loket waar de patiënt straks terecht kan voor alle zorg die niet tot morgen kan wachten. De spoedeisende zorg van de huisarts, het ziekenhuis en het verpleeghuis, de wijkverpleegkundige, psychiater en maatschappelijke ondersteuners; alles binnen handbereik achter dezelfde toegangsdeur.

Binnen het Regionaal Overleg Acute Zorg, de ROAZ Euregio, werken we nu intensief samen. En dat gaat heel goed, zo bleek wel in de coronatijd toen we dag en nacht op elkaar konden terugvallen. We staan niet als concurrenten tegenover elkaar, maar delen onze kennis en proberen elkaar te helpen en naar een hoger niveau te tillen.”

Hoe belangrijk is de rol van het SKB in deze gezamenlijke missie?

“Die is van levensbelang. Zeker in deze uitgestrekte plattelandsregio met beperkt openbaar vervoer is het ziekenhuis onmisbaar voor de vitaliteit en leefbaarheid. Zonder onze SEH zouden veel inwoners verstoken blijven van acute zorg. Denk aan de spoedeisende zorg voor kwetsbare ouderen, de levensreddende harthulp, chirurgische spoedingrepen en de geboortezorg.

Daarnaast is het ziekenhuis economisch van betekenis. De aanwezigheid van het SKB maakt de Achterhoek aantrekkelijk als vestigingsregio voor inwoners en bedrijven. En dan heb ik het nog niet gehad over onze waarde als werkgever. Al die mensen die in of dankzij het ziekenhuis hun boterham verdienen.”

Hoe is de basiszorg georganiseerd?

Naast acute zorg biedt het SKB een breed pakket aan basiszorg. Dan hebben we het over veelvoorkomende en laagcomplexe, medische behandelingen, de geriatrische en oncologische zorg en de zorg voor chronisch zieke patiënten. Om deze basiszorg voor iedereen dichtbij en toegankelijk te houden, werkt het ziekenhuis in Winterswijk nauw samen met alle zorgpartners in en zelfs buiten de regio.

Geriatrische zorg
Met onze partners in de VVT – Marga Klompé en Careaz – onderhouden we van oudsher uitstekende banden. Richting de toekomst gaan we deze samenwerking verder uitbouwen. Sterker nog: we delen het voornemen met Marga Klompé om de ouderenzorg in deze regio te integreren en onder één dak te brengen. De gesprekken hierover zijn in volle gang. 

Oncologische zorg
Het uitgangspunt voor het SKB is: wat we zelf goed kunnen, doen we zelf. Wat elders beter kan doen we samen met andere, gespecialiseerde centra zoals het Medisch Spectrum Twente (MST). Vanuit die gedachte is samenwerking van groot belang. We zetten daarin verdere stappen om de oncologische zorg in te bedden in een regionaal netwerk (RON). Doelen daarvan zijn expertise delen en behoud van oncologische zorg in de regio. Samen met het MST in Enschede, het ZGT in Hengelo-Almelo en Saxenburgh Medisch Centrum in Hardenberg vormen we een netwerk waarin we oncologische diagnostiek en behandeling op elkaar afstemmen.

De huisartsen
Met HOOG, de Huisartsenorganisatie Oost-Gelderland, heeft het SKB een Medisch Coördinerend Centrum opgezet. Hierbinnen zijn we met groot enthousiasme bezig om de zorg in de eerste en tweede lijn opnieuw vorm te geven en nog beter op elkaar af te stemmen. “Door intensief samen te werken, kunnen we vroegtijdig signaleren welke zorg er op welk moment nodig is. En vooral wat er moet gebeuren om zorg te voorkomen

Digitale samenwerking
Om goed te kunnen inspelen op de maatschappelijke uitdagingen van vandaag en morgen zijn slimme, technologische oplossingen nodig. Ook wel een digitale transformatie genoemd. Dat krijgt het SKB natuurlijk nooit alleen voor elkaar. In deze regio pakken we die handschoen dan ook gezamenlijk op binnen het Zorgnet Oost in de Euregio. Daarnaast is binnen de Achterhoek ook de Vereniging Digitalisering actief met wie eveneens projecten opgestart zijn. Op tal van onderdelen wisselen we informatie uit en werken we samen, bijvoorbeeld op het gebied van thuismonitoring van patiënten.

Past het bovenstaande in het Regiobeeld?

Het Integraal Zorgakkoord (IZA) is er duidelijk over: regionale samenwerking is noodzakelijk om de zorg toekomstbestendig en voor iedereen passend te maken. In de Achterhoek zijn we hier, zoals gezegd, volop mee bezig. Samen met zorg- en welzijnsorganisaties brengen we de uitdagingen en knelpunten in de zorg. Het Regiobeeld wordt nu gemaakt, de Regioplannen zijn in aantocht.

Heeft het SKB nog andere dan zorgdoelstellingen?

Het SKB is zich bewust van zijn maatschappelijke positie. Als zorgverlener en gezondheidsambassadeur voelt het ziekenhuis zich nauw betrokken bij het welzijn van mensen in de regio. Inge: “Vanuit die verantwoordelijkheid leveren we onze bijdrage aan een gezonde wereld. We zijn bezig en denken na over stappen om ons gebouw en onze bedrijfsvoering te verduurzamen. De Milieuthermometer Zilver, die we onlangs hebben behaald, is hier een voorbeeld van. Verder doen we mee aan de Green Deal Zorg. Hierin is afgesproken dat ziekenhuizen voor 2030 de CO2-uitstoot met 50% verminderen ten opzichte van 2017. Om in 2050 energieneutraal te zijn, zetten we deze lijn de komende jaren voort. We werken nu aan een strategisch vastgoedplan. De tekeningen zijn gemaakt, in de loop van dit jaar gaan we gerichte keuzes maken.”

Duurzaamheid heeft natuurlijk niet alleen met vastgoed te maken. Het betekent vooral goed zijn voor mensen: je medewerkers en patiënten. Kijkend naar de ontwikkelingen die nu op ons afkomen – de vergrijzing en de krappe arbeidsmarkt – wordt dat een stevige uitdaging. Hoe zie jij die toekomst als bestuurder?

Voor alle moeilijkheden die op ons pad komen, is samenwerken de sleutel. Samen met onze ketenpartners houden we de zorg voor iedereen toegankelijk. Samen met het onderwijs houden we onze zorgopleidingen en daarmee ons vak aantrekkelijk voor jongeren. Verder hebben we de overheden in deze Euregio hard nodig om de wet- en regelgeving te vereenvoudigen zodat we hier in Winterswijk ook grensarbeiders uit Duitsland kunnen inzetten en Duitse patiënten kunnen behandelen. De landsgrens vormt nu een levensgrote belemmering en beperkt ons in het vinden van personeel. Dat is kwalijk en niet meer van deze tijd.

Een laatste woord?

Wat andere ziekenhuizen niet of veel minder hebben, zit bij ons in de genen. Naoberschap. Ik heb aan den lijve ondervonden: nergens is de menselijke maat zo voelbaar. Dát is onze kracht en daarmee maken we het verschil.